Thema Kinderboekenweek

De Bibliotheek op school

Camera Sietse de Boer Potlood Renske Woudstra

“Pizza, pasta en patat”, luidkeels zingen de kinderen van School Loevestein het Kinderboekenweeklied mee. Vorige week ging de Kinderboekenweek van start. Het thema is dit jaar ‘Reis mee!’. En reizen doen ze op school met heel veel leeskilometers. Dankzij de dBos, de Bibliotheek op school.

“De komende weken gaan we reizen maken in de boeken”, zegt juf Jeltsje Lieuwes tegen de kinderen. Hebben ze weleens een droomreis gemaakt? Ja? Nou, dan mogen ze nu die reis vertellen aan degene die naast hen zit. Druk gekwetter, tot juf vraagt of er iemand is die heel graag ergens naartoe zou willen reizen. Naar Barcelona, Disneyland Parijs, IJsland, verlangens genoeg. “Weten jullie wie ook een hele speciale reis heeft gemaakt?” Dat is hun eigen juf Janet Huisman. “Ik heb iets heel speciaals gedaan”, herinnert ze de kinderen aan haar reis naar Oeganda van afgelopen zomer. “Daar zag ik zebra’s, giraffen en ik ben op Oegandese scholen geweest.” O ja, daar heeft juf uitgelegd hoe een Bee-Bot werkt, weten  een paar kinderen.

Lezen is belangrijk, het is de basis voor het goed kunnen functioneren in de maatschappij. Lezen leer je vooral door het veel te doen. Daarom is het van groot belang dat lezen leuk is. Dus is het zaak veel aandacht te besteden aan het leesplezier. En dat doen ze op School Loevestein onder andere door gebruik te maken van de bibliotheekdienst dBos (De Bibliotheek op school). Leesconsulente Tytsje de Vries van Bibliotheek Zuidoost Fryslân is dan ook een graag geziene gast op school. Directrice Jeltsje Lieuwes: “De posysje fan dBos is de lêste jierren folle sterker wurden op skoalle. Tytsje is hjir in protte. Se tipt boeken, presintearret boeken, komt mei ideeën, workshops en wurkfoarmen.” Het resultaat van dBos is helder, vindt ze: het leesniveau is duidelijk gestegen.

Tytsje de Vries en Jeltsje Lieuwes.

Kinderen moet je meenemen in een boek, motiveren en stimuleren om te lezen, zegt Tytsje de Vries. “Troch bygelyks foar te lêzen nimst se mei yn in boek dat se oars miskien net sa gau pakke soenen. Mei in stikje foarlêzen wurde se entûsjast, dan wolle se sels it boek ek lêze.” Al vele leuke werkvormen introduceerde ze op de vier scholen die ze als leesconsulent onder haar hoede heeft. De boekensushi is daar een van. Eigenlijk een soort speeddate met een boek. Een groep leerlingen heeft elk een nieuw boek voor zich liggen. Ze krijgen twee minuten de tijd om in het boek te lezen waarop het doorgegeven wordt. “Yn koarte tiid krije bern dan in soad boeken yn hannen en wurde nijsgjirrich. Se kin dan sa’n boek liene fan de bieb.”

Al dat soort nieuwe vormen is de pure winst van dBos, vindt Jeltsje. “Faak komt Tytsje wer mei wat nijs. Dan meitsje we in kofjeôfspraak mei it hiele team en makket se ús entûsjast. As team gean we der dan mei fierder.” Zo staat binnenkort de boekenkring op het programma. Tytsje: “Op skoalle bin ik in fêst gesicht, dat is in grut foardiel. Komst maklik binnen, ik fiel my  wolkom en thús op de skoallen en dat stimulearret it wurk.”

School Loevestein beschikt zelf over goedgevulde en up-to-date boekenkasten, zegt Tytsje. Scholen die in een dorp zonder bibliotheek gevestigd zijn, krijgen via dBos een mobiele boekenkast. De kinderen van School Loevestein gaan zelf naar de bibliotheek. “We wolle de drompel fan de bibleteek foar de bern graach sa leech mooglik meitsje. Guon komme dêr net út harrensels, mar fia skoalle wol.” De kinderen van School Loevestein komen na elke vakantie boeken lenen in de bibliotheek. Zo kiezen ze hun eigen leesboek voor in de klas. Vervolgens kunnen ze de boeken onderling ruilen.

De school heeft naast leesboeken ook een grote voorraad informatieve boeken. “Dy moasten mar ris ôfstoffe wurde. We wolle se graach in sintraal plak jaan. Dus ha we Tytsje frege om ús dêrby te helpen.” Want ook dat is het werk van een leesconsulent, bevestigt Tytsje. “En moatst ek besjen of ynformaasjeboeken op in gegeven momint net te âld binne.”

Voor School Loevestein is dit het laatste jaar van het driejarig contract met dBos. Jeltsje Lieuwes: “It kostet in dikke hap. As der gjin subsydzje foar komt, kin we net safolle mear. Ik hoopje dat de gemeente har besunigingen ergens oars weihellet.” Zowel directrice als leesconsulente zijn het erover eens: de Bibliotheek op school zou structureel ingevoerd moeten worden.

School Loevestein besteedt voornamelijk klassikaal aandacht aan de Kinderboekenweek (2 tot en met 13 oktober). “It boek stiet fansels sintraal en it tema Reizen ek. De bern meitsje fan alles, der wurdt lêzen en foarlêzen. Us team is hjir tige kreatyf yn. En der bin in soad lesideeën beskikber út it boekewikepakket.”

De bibliotheek nodigt tijdens de Kinderboekenweek alle (combinatie-) groepen 4 uit voor een spannend biebbezoek. Daarnaast zijn er voor kinderen, die in de Kinderboekenweek boeken komen lenen, leuke activiteiten. “We ferstopje lytse autootsjes. As de bern dy fine, dan krije se in lyts presintsje.” Ook doet de bibliotheek mee aan de landelijke actie: het boekenweekgeschenk ‘Haaientanden’ is verstopt in de bieb. De kinderen kunnen het boek zoeken, onder andere via tips die ze op Instagram kunnen vinden.”

De Bibliotheek op school
Scholen kunnen een driejarig contract sluiten voor de Bibliotheek op school (dBos). Op twee scholen na doen alle basisscholen in Opsterland mee. Elke school krijgt een leesconsulent toegewezen die de school helpt bij leesbeleid, het aanwakkeren van leesplezier en mediawijsheid van de leerlingen. Prioriteit is om de schoolbibliotheek goedgevuld, gevarieerd en actueel te houden, eventueel aangevuld met klassikaal lenen van boeken. Scholen die gevestigd zijn in een dorp zonder bibliotheek, krijgen een mobiele boekenkast in gebruik, waarvan de collectie voortdurend wordt aangevuld en vernieuwd. Deelname aan dBos kost de school ruim 10 euro per kind per jaar.