Serie: ambassadeurs ondernemend opsterland

‘Hoe duurzaam zijn onze tanks?’

Camera Sietse de Boer Potlood Arend Waninge

Waar veel bedrijven in de duurzaamheidsdiscussie vooral kijken naar het eigen energieverbruik, kijkt DEJONG verder. “Bij ons vind je geen grote fabriekspijpen, de CO2-uitstoot van ons productieproces is heel laag”, vertelt Arno La Haye, directeur bij DEJONG hot water tanks. “Daarom kijken wij sinds 2017 uitgebreid naar de hele levenscyclus van ons product.”

La Haye deed bij zijn vorige werkgever al ervaring op met de zogenaamde life cycle analysis (LCA). Twee jaar geleden kwam het 160 jaar oude DEJONG in handen van een nieuwe aandeelhouder, een investeringsmaatschappij met grote ambities op het terrein van duurzaamheid. Arno La Haye werd de nieuwe man aan het roer. “Een LCA helpt enorm om mensen te overtuigen, ook binnen ons eigen bedrijf. Het geeft inzicht. Nu weten we aan welke duurzaamheidsknoppen we kunnen
draaien.”

Vorig jaar leverde de LCA een eerste screening op, een light test op hoofdlijnen. Wat nu volgt is ratificatie van de eerste resultaten door een panel met, deels buitenlandse, deskundigen. Zij beoordelen de resultaten, waarna de uitslag ook een status krijgt en DEJONG er de boer mee op kan. “We zijn in onze branche het eerste bedrijf die het op deze manier aanpakt. De LCA helpt enorm om ons bedrijf te vergelijken, benchmarking, met andere bedrijven in onze markt.”

Argumenten

DEJONG hot water tanks maakt rvs-tanks (zie kader), in een markt waar stalen tanks nog altijd de boventoon voeren. “Rvs-tanks zijn in aanschaf iets duurder, dus is het voor ons belangrijk om met andere argumenten onze potentiële klanten te overtuigen. De LCA geeft ons die argumenten. Het blijkt dat stalen tanks veel belastender zijn dan rvs tanks. Dat helpt enorm. Ongeveer de helft van onze producten gaat naar producenten van duurzame oplossingen zoals warmtepompen. Voor hen is duurzaamheid een belangrijk onderwerp.”

De LCA leverde meer belangrijke conclusies op. Bijvoorbeeld dat alles wat er in en rond de fabriek gebeurt, inclusief het transport, maar een klein aandeel vormt binnen de totale CO2-uitstoot van het product. “Dat is achtergrondruis. Het basismateriaal van onze producten zorgt echter voor het grootste deel van de CO2-uitstoot in de levenscyclus.” DEJONG moet het dus vooral aan de voorkant van het productieproces zoeken en bij de recycling, het hergebruik aan het einde van de levens-
cyclus van de tanks.

Tegenover staal

Het ontwerp van de DEJONG rvs-tanks heeft al voordelen ten opzichte van tanks van veel andere leveranciers. DEJONG isoleert de tanks bijvoorbeeld met eenvoudig te verwijderen schaaldelen en niet met een soort pur-laag die met het oppervlak van de tank verkleeft en daardoor veel lastiger te verwijderen is. Daar komt bij dat bij stalen tanks aan de binnenkant een emaillen laag nodig is om het staal te beschermen tegen het hete water. Deze laag van aan het metaal gesmolten glas is bij hergebruik lastig weer te verwijderen. “Rvs-tanks hebben deze laag niet en zijn volledig te recyclen.” Op de daadwerkelijke recycling van de tanks heeft DEJONG echter niet zoveel invloed. “Na aflevering van het product verdwijnt het uit ons gezichtsveld. Daarom denken we na over hoe we de hergebruiksmaatregelen duidelijk kunnen maken.”

De emaillen beschermlaag heeft ook invloed op het materiaalgebruik. “De stalen tanks mogen vanwege die laag niet uitzetten en dus moeten de wanden dikker zijn. Voor een rvs-tank is een beetje uitzetten geen probleem, wij kunnen met een dunnere wand toe.” En omdat de milieubelasting van de productie van rvs en staal volgens La Haye vergelijkbaar is, geven de dunnere wanden bij rvs-tanks direct milieuwinst. DEJONG probeert door slim in te kopen de snijverliezen van rvs al zo klein mogelijk te houden. Het materiaal voor de wanden komt op rollen aan in de juiste breedte. Het materiaal voor de deksel wordt ingekocht als ronde schijven. Dat levert bij de rvs-productie misschien wel afval op, maar dat gaat direct de oven weer in.”

Kennis

De LCA geeft La Haye de overtuiging dat de vooruitzichten door de rvs-tanks van DEJONG heel positief zijn. “Desondanks blijven we heel serieus kijken naar de ontwerpen van onze tanks. Hoe kunnen we nog minder materiaal gebruiken? Hoe kunnen we kleinere tanks maken met dezelfde functionaliteit? We zijn al een echte kennisfabriek. De combinatie van kennis, duurzaamheid en eigen productie is onze sterke troef. In samenwerking met de klant ontwikkelen wij de juiste tank. De kennis is daarbij doorslaggevend.”

Grote groei

DEJONG hot water tanks heeft de wind in de zeilen. Sinds medio 2017 is de omzet met circa 40 procent gestegen. De circa 200 medewerkers produceren jaarlijks zo’n 120.000 tanks, die bijna allemaal worden gebruikt voor warmwatertoepassingen, zoals warmtepompen en cv-ketels. Ongeveer 15 procent van de tanks blijft in Nederland, 60 procent gaat naar vooral West-Europese landen, de rest naar Noord-Amerika. DEJONG staat in september stil bij het 160-jarig bestaan van het bedrijf.