Nieuws

Pingpongen met beeld en geluid

Camera Sietse de Boer Potlood Renske Woudstra

Hoe vang je een voor jou onbekende plek in beeld en geluid? En dan nog eens met iemand die je niet kent? Onbekend met het Tripgemaal en natuurgebied De Deelen gingen jonge kunstenaars Maaike Schrikker en Jeroen van de Bovenkamp het experiment aan. “Vanuit het niks zijn we gaan pingpongen met beeld en geluid.”

Zondagmiddag even voor drieën. In de grote machinehal zitten Jort Mercuur en Miriam van der Meer, beheerders van het Tripgemaal en de kunstcollectie van Thom Mercuur, in afwachting op de voorste stoeltjes voor het scherm. “We hebben die twee de hele week aan het werk kunnen zien en zijn reuze benieuwd naar het resultaat.” Achter hen een man of dertig publiek, allemaal op gepaste afstand met koptelefoon in hand. Later in middag volgt nog een herhaling, de twee voorstellingen zaten in mum van tijd vol. Zijn vader had het experiment prachtig gevonden, aldus Jort. “Dit is helemaal in de geest van Thom: het gemaal als werkplaats, toonplek en ontmoetingsruimte ineen.”

Gesampelde werveling

Willen de makers vooraf nog wat zeggen over hun samenwerking? Nee, eerst maar zien en horen, vinden Maaike en Jeroen. ‘Alleen als je het mooi vindt’ is de titel van hun werkstuk, een citaat ontleend aan een kunstwerk in de entree van het gemaalmuseum, dat hen bij eerste binnenkomst allebei opviel. Wat volgt is een visuele zwerftocht die, al dan niet gemanipuleerd, in en uitzoomt op de petgatennatuur van De Deelen en de kunst en rariteiten binnen het museum. De hallucinerende beelden krijgen een dwingend ritme mee door de samples van metalige klopgeluiden, windvlagen, vogelgetjsirp en stuwende dancebeats. Alsof een natuurgeest de luisterende kijkers bij de lurven pakt en hen in een adembenemende werveling meeneemt, om aan het eind door een piepkrakende museumdeur ongezien te verdwijnen. Terug in de werkelijkheid moet het publiek even bijkomen. Het is Jort Mercuur die de stilte verbreekt: “Ja, dit hoort hier. De voorstelling legt de ziel van het Tripgemaal bloot.”

In residentie

Maaike en Jeroen zijn aan elkaar gekoppeld door ‘Kompost’, een samenwerkingsverband van provinciale muziek- en mediaplatforms die jonge geluid- en beeldkunstenaars in staat stelt nieuwe wegen uit te proberen. Dat gebeurt vier keer per jaar in residentie, deze jaargang in Fries industrieel erfgoed. De opdracht is simpel: dompel je een week onder en maak met elkaar een productie van twintig minuten. De uitwerking is een stuk lastiger, grijnst Jeroen. “We kenden elkaar totaal niet en hadden nog nooit van het Tripgemaal of De Deelen gehoord. De eerste twee dagen was het vooral aftasten.” Doorgaans maakt ze muziek bij bestaande filmbeelden, vertelt Maaike. “Nu stonden we er allebei volkomen blank in. Na lange wandelingen en kanotochten door De Deelen hebben we het idee van een script maar losgelaten en zijn we apart van elkaar gaan opnemen. Aan het eind van de dag brachten we de puzzelstukjes bij elkaar. Zo kwam de productie al voortbouwend tot stand.”

Kompost gebruikt het werkstuk als experimentele randprogrammering tijdens festivals. En dan op YouTube? Hmm, liever niet als het aan de makers ligt. “Jort heeft gelijk, het hoort hier in het Tripgemaal.”