Thema Gezonde sportomgeving

Stoptober wordt bij sportverenigingen Stopsterland

Camera Sietse de Boer Potlood Renske Woudstra

Stopsterland, alle sportverenigingen rookvrij. Het is Stoptober, een goede gelegenheid om verenigingen op te roepen het rookbeleid onder de loep te nemen, vinden Sûn Opsterlân en Sport in Opsterland. Niet van bovenaf opgelegd, maar vanuit de vereniging zelf.

“We richten ons op de kinderen. Zij moeten niet in de verleiding komen om te roken, hun omgeving moet ze juist uitlokken tot gezonder leven”, zegt Marjon Mulder van JOGG (Jongeren Op Gezond Gewicht) en regisseur van Sûn Opsterlân.

Vroeger stonden er op plekken van die rode, ronde verbodsborden met een streep door een sigaret. Nu staan er de blauwe bordjes ‘Rookvrij, op weg naar een rookvrije generatie. “Niet verbieden”, stelt Marjon. “Het gaat erom dat we mensen aanmoedigen onze kinderen rookvrij te laten opgroeien, maar we spreken mensen niet aan met de boodschap dat ze moeten stoppen met roken. Wel willen we hen aansporen na te denken over het roken: waar en wanneer rook je.”

Zelf nadenken

Volgens Marjon gaat het vooral om de omgeving van de kinderen en jongeren: thuis, school, sport, buurt en social media. “In al die omgevingen proberen we met acties kinderen aan te moedigen om gezonder te leven.” Het doel van de actie tegen roken is dat verenigingen zelf gaan nadenken en zelf de verantwoordelijkheid nemen om rookvrij te worden.

De sportvereniging is volgens Marjon een belangrijke omgeving in het leven van een kind. Buiten wordt vaak nog in het zicht van kinderen gerookt, bijvoorbeeld langs de lijn. Zien roken, doet roken. Een rookvrij sportterrein geeft kinderen het goede voorbeeld, beschermt kinderen tegen de verleiding om te gaan roken en voorkomt het schadelijke meeroken.

Mooi bedacht die bordjes bij de sportvelden, hoorde Marjon al van verenigingen. “Maar, zeggen ze dan, het draait bij ons om vrijwilligers. En durven zij mensen aan te spreken als ze langs het veld staan te roken?” De gemeente Opsterland wil het roken bij verenigingen niet collectief verbieden, maar ondersteunt de verenigingen wel om ermee aan de slag te gaan.

In het DNA

Verenigingen die dat willen, kunnen hulp krijgen van Sûn Opsterlân bij het rookvrij maken van hun terreinen. “Stoptober is een landelijke actie, gericht op individuen die samen willen stoppen. Vanuit de gemeente/Sûn Opsterlân wilden we deze actie vertalen naar een actie voor verenigingen. We hebben alle verenigingen opgeroepen om in oktober aan de slag te gaan met het rookvrij maken van hun vereniging. Er zijn al enthousiaste reacties gekomen op onze oproep. Veel verenigingen zijn al rookvrij. Het is een beweging die op gang moet komen zodat het bij verenigingen in het DNA gaat zitten.”

Verenigingen kunnen zelf aan de slag met de toolkit op rookvrijegeneratie.nl. Een belangrijke stap daarbij is het creëren van draagvlak, door in gesprek te gaan met alle betrokkenen bij de vereniging en uit te leggen waarom de vereniging rookvrij zou moeten worden. Als een vereniging besluit rookvrij te worden, blijkt naleven van dit beleid lastig. Dan kan het helpen om vrijwilligers aan te wijzen die het gesprek aangaan met de mensen die toch roken langs de lijn.

Een rookvrije sportvereniging draagt bij aan een Rookvrije Generatie, een initiatief van de Hartstichting, KWF Kankerbestrijding en het Longfonds verenigd in de ANR.

Stopsterland

Opsterland wil met de actie Stopsterland een signaal geven: hoe kunnen we helpen? Sûn Opsterlân biedt allerlei mogelijkheden en handvatten. Naast de al bekende bordjes bij het veld zijn er andere materialen beschikbaar. Verenigingen die graag begeleiding willen rond dit thema kunnen een coach inschakelen van Team:Fit en Sûn Opsterlân (bereikbaar via sun@opsterland.nl of 06-5181 4008).

Voetbalvereniging Gorredijk:

Rokers niet helemaal wegjagen

Sinds begin dit seizoen is het complex van voetbalvereniging Gorredijk rookvrij. Op een klein plekje na. Bij de fietsenstalling achter de kantine is een rookhok gecreëerd. Een bewuste keuze, vertelt bestuurslid Sander Aling. “Er zijn best veel supporters die nog wel roken, die willen we iets bieden en we willen ze zeker niet wegjagen. Nu stonden de rokers vaak op het terras voor de kantine en dat is net een punt waar je dat niet wilt.”

Het verbieden van het roken had binnen de vereniging best wel wat voeten in de aarde. Volgens Sander wilde het bestuur aanvankelijk een geheel rookvrije zaterdag, terwijl ze het roken op zondag bij de senioren wel toe wilden staan. “Dat was een compromis, maar de ledenvergadering stuurde toch aan op helemaal rookvrij. Het bestuur heeft ook met de jeugdcommissie overlegd en ook daar was de stemming voor helemaal rookvrij, ook op basis van contacten met de ouders. Daarna is besloten tot de huidige situatie.”

Bij de start van het seizoen zijn de bordjes ‘rookvrij’ opgehangen. Het leidt nog steeds wel tot kritiek bij een deel van de rokers, merkt Aling. “Maar zeker niet bij alle rokers. Een groot deel vindt het geen probleem om niet te roken of gebruik te maken van het rookhok. En bij de anderen leggen we iedere keer uit hoe we tot het besluit zijn gekomen.”