Gezondheid

ZuidOostZorg gebruikt SmartGlass in ouderenzorg 

Camera Sietse de Boer Potlood Wim Bras

Gezondheid is het meest besproken thema van het afgelopen jaar, sterker nog we hebben het er ook nu nog dagelijks over. Er is over gezondheid ook veel te vertellen. Sa! doet dat deze week op vijf redactionele pagina’s. Met aandacht voor de mensen aan het coronafront in het ziekenhuis, het werk van praktijkondersteuners, de kracht van bewegend leren, de futuristische SmartGlass bij ZuidOostZorg en de Opsterlandse aanpak om zoveel mogelijk mensen te laten bewegen.   

Nee, het is geen bril. Die zou kunnen afvallen. Berber Hommes maakt de SmartGlass met een band om haar hoofd vast. “Kijk, hier aan de zijkant zit een kleine touchpad, als ik die aanraak met mijn vinger kan ik contact op afstand makenHet cameraatje op gelijke hoogte met mijn ogen registreert weer wat ik zie, waardoor iemand anders tegelijkertijd kan meekijken.”  

Op de introductiebijeenkomst afgelopen december zag Berber al direct de praktische toepassingen van SmartGlass voor zichBij wondverzorging, het verzorgen van een stoma, bij katheterisatie; ik dacht: hier kunnen we wat mee, dit moeten we in huis halen. 

De hboverpleegkundige gerontologie en geriatrie aarzelde dan ook niet toen haar werd gevraagd om vanuit Stellinghaven in Oosterwolde een pilot voor ZuidOostZorg op te zetten. In de ontmoetingsruimte van het verpleeghuis, voor de bewoners tijdelijk afgesloten vanwege corona, demonstreren Berber en collega verpleegkundig specialist Cynthia Sloep de werking. Berber met de SmartGlass op haar hoofd, Cynthia achter de laptop. 

Via een apart wifi-apparaatje dat Berber in haar jasschort steekt, kan Cynthia vanaf de laptop inbellen naar de SmartGlass. Op haar scherm verschijnen de beelden die het derde oog’ van Berber registreert. 

Tijdvoordeel
Berber: “De veertien oudereninstellingen van ZuidOostZorg hebben afzonderlijk niet alle verpleegkundige deskundigheid in huis. Stel dat op een kleinere locatie als Appelscha een bewoner ten val komt en een wond aan het hoofd oploopt.

Zoals het nu gaat, maakt het zorgpersoneel ter plekke de afweging om de verpleegkundige dienst te bellen. Die springt dan in de auto om assistentie te verlenen. Maar met de SmartGlass kan er vanachter het beeldscherm direct al instructie worden geven, dat levert een groot tijdvoordeel op

Afhankelijk van de ernst van de verwonding is het alsnog mogelijk te besluiten er zelf heen te gaan. Is de verpleegkundige niet helemaal zeker van de zaak, dan belt zij onderweg alvast de arts om te vragen of hij of zij mee kan kijken.” 

Niet alleen de tijdwinst, ook de kwaliteit van de zorg gaat met SmartGlass omhoog, zegt Roelfien Erasmus, programmamanager technologie en verantwoordelijk voor de introductieHet uitgangspunt van ZuidOostZorg is dat technologie cliënten in staat stelt om de eigen regie over hun leven te behoudendaar helpt SmartGlass bij. 

Onze expertise is niet om heen en weer te rijden. Met de (specialistische) verpleegkundige op afstand, opgeschaald naar de arts indien nodig, kunnen we cliënten in hun vertrouwde omgeving helpenEn omdat meer deskundige ogen meekijken, komen we weer sneller tot de juiste diagnose en de stappen voor verdere behandeling. En dat bespoedigt het herstel alleen maar. 

Versleuteld
Hoe veelbelovend de nieuwste hulpmiddelen ook mogen lijken, zorgmedewerkers zijn niet per definitie techneuten. Voorafgaand aan de pilot hebben twee studenten technologie van het Friesland College daarom in opdracht van Roelfien een handleiding geschreven en een protocol met gebruiksvoorwaarden opgesteld.

Iedere medewerker moet ermee uit de voeten kunnen. Maar de praktijk wijst uit dat als je op Marktplaats een bestelling kunt doen, je ook met de SmartGlass overweg kan.”  

Betrokken verpleegkundigen en artsen hebben in de toekomst toegang tot SmartGlass via hun eigen inlogaccount, verder kan niemand meekijken. De uitwisseling van de beelden gebeurt op een versleutelde manier, de enige vastlegging gebeurt in het elektronisch patiëntendossier.  

Dubbelcontrole
Naast de begeleiding van verpleegkundige handelingen als wondverzorging, ontdekte Berber in de verkenningsfase nog een groot voordeel. “Het toedienen van medicatie vereist dubbelcontrole, volgens het protocol moet een tweede bevoegde persoon meekijken. Die collega is niet altijd ter plekke aanwezig, je zult dan net zien dat ze ergens anders bezig zijn.

Met de SmartGlass volstaat een simpel belletje en kan de double check via het scherm worden afgehandeld.” Berber ziet ook mogelijkheden voor uitbreiding van het gebruik, met op het kleine schermpje van SmartGlass geprogrammeerde protocollen ter ondersteuning van de zorg aan het bed. “Dat idee heb ik weer van onze technische dienst.

De TD heeft inmiddels ook een exemplaar aangeschaft zodat de monteur bij reparaties zijn handen vrij houdt en ondertussen ingewikkelde schakelsystemen kan aflezen.” 

Op de achtergrond houdt Roelfien de ervaringen van cliënten en zorgmedewerkers bij op de zogeheten ‘effectenkaart’. “Vooraf bedenk je wat technologische vernieuwingen als de SmartGlass zouden kunnen betekenen voor de organisatie, maar er zijn altijd onverwachte bijeffecten.”

Met Berber als ambassadeur en de publicatie van de effecten op het intranet zal het gebruik van de SmartGlass zich als een olievlek binnen ZuidOostZorg verspreiden, verwacht ze. Dus elke medewerker een SmartGlass? “Dat laten we nog door hogeschoolstudenten onderzoeken, er zit natuurlijk ook een kostenverhaal aan vast.” 

Roelfien vindt het belangrijk daarbij ook de provinciale samenwerking rondom technologie in de zorg te benoemen. “Wij kunnen de SmartGlass inzetten omdat er financiering is vanuit het project ‘Anders Werken in de Zorg Fryslân’.

Ouderenzorgorganisaties in Friesland werken daarbij met elkaar samen om ervaringen te delen. Het doel is om uiteindelijk alleen technologie te gebruiken die cliënten en zorgmedewerkers ook daadwerkelijk en bewezen ondersteunt in hun leven of in hun werk.” 

The Matrix
Getooid met haar SmartGlass heeft Berber wel wat weg van een personage uit de sciencefictionfilm The Matrix. Schrikt de uitmonstering niet af?

“Ik betwijfel of onze cliënten die film kennen, maar eigenlijk gaat het net zo als bij de invoering van de mondkapjes: het was even wennen, maar ook daarvan raakten ze niet van slag. Veel bewoners hebben maar al te goed door dat de SmartGlass in deze tijd extra mogelijkheden biedt.”